|
 (Sander
Jansens)
Op 7 juni verzamelde het kruim van de Vlaamse bosgroepbestuurders
in Zaventem voor een 5-daagse studietrip naar Denemarken, georganiseeerd
door Inverde. Bosbeheer in Denemarken: hoe werkt dat daar?
Voor de ene West-Vlaming onder hen bleek de luchthaven van Zaventem
te ver te zijn. Hij miste zijn vlucht, met uitzonderlijke dank aan
de NMBS, maar kon later nog aansluiten.
De namiddag van de eerste dag vertelden de beheerders van de Søro-academie
over bosbeheer in Denemarken. De Søro-academie is een soort
eliteschool voor de allerrijksten. Zij beheren bossen van de ouders
van de leerlingen. Gidsen van dienst waren Anders Grube en Ulrik
Nyvold.
Beuken verjongen doen zij ofwel met een soort lichtingskap na een
mastjaar ofwel met kaalkap. Bij het kaalkapsysteem worden steeds
snel groeiende soorten tussen geplant, voornamelijk Lork, om schaduw
te geven aan de beuken en een soort vooropbrengst te genereren.
Uitslepen van hout doen zij standaard met een kunststofkabel, iets
wat tot op heden zeldzaam is in Vlaanderen.
Tien procent van de bosoppervlakte mag ingenomen worden door kerstboomaanplantingen.
De Denen blijken gespecialiseerd in het kweken van kerstbomen, specifieke
snoei, takcorrectie met elastieken, … Een groot deel, meer
dan 90%, hiervan wordt geëxporteerd.
Het hotel waar de bestuurders 's avonds toekwamen bleek in een
prachtige omgeving te liggen en over een uitstekende kok te beschikken.
Dinsdagvoormiddag gaf de bosbouwschool van de Universiteit van
Kopenhagen uitleg over het bosbouwonderwijs van Denemarken. De praktijkcel
van Inverde was daar ook, zij volgden daar een bijscholing over
het maken van houten constructies volgden. Boomhutten, blokhutten,
speeltoestellen, … worden hier professioneel in elkaar gezet.
In de namiddag liet Jan-Erik Løvgren de staatsbossen rond
de bosbouwschool zien. Hier en daar zag je nog restanten van de
oefeningen die gebeuren in deze bossen: schade van klimsporen, grote
snoeiwondes boven in de kruinen, … Jan-Erik legde ons uit dat
hout in Denemarken steeds aan de weg verkocht wordt. Beheerders
doen beroep op onderaannemers om het hout uit het bos te halen,
vervolgens wordt het in verschillende sortimenten verkocht. Over
prijzen liet de boswachter niet veel los. Hij zei wel dat dergelijke
exploitatie ongeveer 20 euro per kubieke meter kost. Prijzen aan
de weg verschillen natuurlijk heel sterk, afhankelijk van de kwaliteit.
Ruimingspistes worden ingelezen in de GPS, zodat ze achteraf eenvoudig
teruggevonden kunnen worden.
Recreatie is hot in Denemarken. Voor oriëntatielopen zijn er
vaste punten aangeduid, wandelaars mogen overal komen (ook buiten
de paden) en voor ruiters experimenteert men met betalingssystemen.
Het belang dat aan bosgebruikers wordt gehecht bleek ook 's avonds.
Boswachter Anders Walther Hansen liet een groot meer zien waar barbecueplaatsen
aangelegd waren, tenten konden gezet worden, gevist kon worden en
er was een grote hut gebouwd met centrale vuurplaats die gratis
ter beschikking van groepen werd gesteld.
Woendsag: Junkers Industries, wat wij brandhout noemen maken zij
tot parket. Ze lieten het volledige productieproces zien. Ze slagen
erin het hout te drogen op zeer korte tijd door het op te warmen
en vervolgens 'leeg te persen'. Hierdoor zal hun parket enkel in
de hoogte werken, breedte en lengte blijven ongewijzigd zodat grote
oppervlaktes kunnen gelegd worden.
In de namiddag hebben de bestuurders vooral genoten van het uitzicht
op een meer dat ontstaan is door de winning van kalk voor de cementindustrie.
De gids wist nog iets over fossielen. Daarna trokken we naar een
valleigebied, eigendom van een private stichting, tegen het centrum
van Koge. Bossen en open ruimtes wisselen elkaar af. Inkomsten haalt
deze private stichting vooral uit huuropbrengsten van de aanwezige
huizen in het domein.
's Avonds stond nog een blitsbezoek aan Kopenhangen op het programma.
Op donderdag bleek de Danish Forestry Extension zeer vergelijkbaar
te zijn met de Vlaamse bosgroepen. Rasmus Gregersen vertelde dat
hun organisatie tot drie jaar geleden gesubsidieerd was. Nu niet
meer, waardoor de efficiëntie moet stijgen. Kleine eigenaars
vallen uit de boot of moeten meer betalen. Hun commissie op de houtverkopen
schommelt tussen 10 en 15 procent.
Deze organisatie werkt soms ook in opdracht van de overheid. Zo
bebosten zij in opdracht van de Deense overheid enkele hectares
landbouwgrond, 'op vraag van de burger'. De vraag naar meer bos
klonk op die plaats blijkbaar zo hard dat de overheid heeft besloten
landbouwgrond aan te kopen en te bebossen.
Private eigenaars blijken enorm creatief in het verzamelen van inkomsten.
Kerstbomen worden op stam aan stadsmensen verkocht. Zij betalen
tot honderd euro om met een koets het bos in te rijden en hun kerstboom
zelf te vellen. Landschappen worden verhuurd als filmset. Boeren
betalen om hun vee te laten grazen, …
De bosgroepmensen stonden met open ogen te kijken naar een landschap
dat volledig geschapen was door begrazing. Open plekken, hier en
daar wat meidoorn en sleedoorn en van tussen de doornige struwelen
groeide hier en daar een beuk op. Gaan we Frans Vera toch nog moeten
geloven?
De laatste dag stond het bos van Vetskøven op het programma.
Kim Søderlund liet een heuvel zien die speciaal was aangelegd
om als uitkijk te dienen voor het pas aangelegde stadsbos van 1500
hectare. 40 jaar geleden was hier geen boom te bespeuren, nu is
er bijna 1500 hectare bos te zien. Belangrijkste functie van dit
bos is recreatie. De locatie is tactisch gekozen, in de buurt van
Kopenhagen nabij de arbeidersbuurten. Jacht en recreatie moeten
samenkunnen. Jagers gaan enkel in uniform jagen, geven uitleg aan
recreanten en openen hun geweer als er iemand in de buurt is. Toch
wel een aparte kijk op multifunctioneel bosbeheer.
Alle bestuurders geraakten vrijdagnamiddag wel tijdig op de luchthaven
en landden vrijdagavond veilig in Zaventem.
|
